IconotecaGn22 : recopilación de recursos y visualización dinámica de la iconografía de Génesis 22

Items filtered by date: Marzo 2016

600 Isidoro de Sevilla

Exégesis de Gen 22

 

 
Autor:

Isidoro de Sevilla (c. 556 - 636)

Obra: Quaestiones in Vet. Testam. -- In Genesim, X, PL 53, 249-251
Enlace: https://books.google.es/books?id=_FpkNlIY3LoC
Fecha aprox. 600

Caput XVIII De eo, quod obtulit Abraham filium suum 

1. Jubetur deinde Abraham immolare unicum filium suum. Ille autem obtemperans Deo solvit votum, stravit asinum, imposuit ligna, servos longe dimisit, solus eum filio ascendit, triduo ad locum pervenit. Antequam veniret filius ad locum sacrificii, ipse sibi immolandus ligna portavit.

2. Deinde Abraham gladio amatur, et cum jam pene feriret, admonetur ut parceret; et non tamen sine sacrificio, sine sanguine fuso recedit. Apparet namque aries in vepre inhaerens cornibus, immolatur, pergiturque sacrificium. Peracto sacrificio, dicitur ad Abraham: Benedicam tibi, et multiplicabo semen tuum, sicut stellas aceli, et velut arenam maris. Possidebit semen tuum portas inimicorum suorum,  [...].

3. Age nunc, videamus quid sub hujus sacramenti lateat mysterio. Iste enim Abraham, quando unicum filium suum perduxit ad immolandum, habebat personam Dei Patris. Sed quid est, quod eum senex suscepit? non enim senescit Deus, sed ipsa praenuntiatio de Christo jam quodammodo senuerat, quando natus est Christus.

4. Inchoata est enim ab Adam, ubi dictum est enim ab Adam, ubi dictum est: Erunt duo in carne una. Sacramentum illud magnum in Christo et in Ecclesia, et completum est sexta aetate saeculi, quae senecta significatur Abrahae, quia ipsum sacramentum Dei jam longaevum erat. Et senectus Sarae in plebe Dei, hoc est, in multitudine prophetarum, hoc idem significat, quia in fine temporum ex ipsa plebe sanctarum animarum natus est Christus.

5. Sterilitas autem ejus intimat quod in hoc saeculo spe salvi facti sumus, et in Christo tanquam in Isaac omnes nati sumus. Quem partum Ecclesia in fine temporum mirabili Dei gratia, non naturali fecunditate, procreavit. Jam deinde sequentis historiae sacramentum qui imaginarie portendebat, inspiciendum est. Quis ergo in Abraham, ut praedictum est, per illam immolationem figurabatur, nisi Pater excelsus? Quis in Isaac, nis Christus?

6. Nam sicut Abraham unicum filium et dilectum Deo fictimam obtulit, ita Deus Pater unicum filium suum pro nobis omnibus tradidit. Et sicut Isaac ipse sibi ligna portavit, quibus erat imponendus, ita et Christus gestavit in humeris lignum crucis, ia quo erat crucifigendus. Duo autem servi illi dimissi, et non perducti ad locum sacrificii, Judaeos figurabant, qui cum serviliter viverent, et carnaliter saperent, non intelligebant humilitatem Christi, non intelligebant passionem Christi, ideo non pervenerunt ad locum sacrificii.

7. Cur autem duo servi, nisi quia populus ipse in duas partes dividendus erat? quod factum est, Salomone peccante, quando divisus est idem populus loco regni, non errore impietatis; quibus etiam saepe per prophetam dicitur: Adversatrix Israelk et praevaricatrix Juda (Jerem. III, 6, 7). Asinus autem ille insensata est stultitia Judaeorum. Ista insensata stultitia portabat omnia sacramenta, et quod ferebat nesciebat?

8. Jam quod dictum est eis: Exspetate hic cum asino: postquam adoraverimus, reverteremus ad vos, Apostolorum audi dicentem: Caecitas, inquit, ex parte in Israel facta est (Rom. XI, 25). Quid est, exspectate hic cum asino? ut plenitudo, inquit, gentium intraret, hoc est, postquam adoraverimus, ubi sacrificium dominicae crucis impletum per gentes fuerit praedicatum, hoc est, ut plenitudo gentium intraret.

9. Quid est revertemur ad vos? et sic omnis Israel salvus fieret. Triduum autem illud, in quo venerunt ad locum immolationis, tres mundi significat aetates: unam ante legem, aliam sub lege, tertiam sub gratia. Ante legem, ab Abraham usque ad Moysen; sub lege, a Moyse usque ad Joannem; inde jam ad Dominum. Et quidquid restat, tertius dies gratiae est. In qua tertia aetate, quasi post triduum, sacramentum sacrificii Christi completum est.

10. Unde scriptium est de eo: Cornua in manibus ejus sunt (Habacuc III,4). Cornibus ergo haerens aries crucifixum Dominum significabat. Veptres autem spinae sunt. Spinae iniquos, et peccatores significant, qui suspenderunt Dominum in cruce. Inter spinas itaque peccatorum Judaeorum suspensus est Dominus, sicut per Jeremiam dicit idem: Spinis peccatorum suorum circumdedit me populus hic. Alii hunc arietem cornibus in vepribus obligatum, eumdem Christum senserun, antequam immolaretur, spinis a Judaeis coronatum.

12. Peracto igitur sacrificio, dicitur ad Abraham: In semine tuo benedicentur omnes gentes. Quando enim hoc factum est, nisi quando dicit ille aries: Foderunt manus meas, et pedes meos, dinumeraverunt omnia ossa mea (Psalm. XXI, 17,28)? Hoc enim quando factum est, in Psalmis sacrificium, tunc in ipso psalmo dictum est: Commemorabuntur, et convertentur ad Dominum universi fines terrae, et adorabunt in conspectu ejus omnes patriae gentium, quando Domini est regnum, et ipse dominabitur gentium.

13. Immolato igitur Abraham ariete pro Isaac filio suo, vocavit nomen loci illius, Dominus videt, pro eo quod est, Dominus videri se fecit, utique per incarnationem. 

 

Read more...

200 Tertuliano

Exégesis de Gen 22

 

 
Autor:

Tertuliano (c. 160 - c. 220)

Obra: Adversus iudaeos, X, PL 2, 626b
Enlace: http://www.tertullian.org/latin/adversus_iudaeos.htm
Fecha aprox. 200

[6] Itaque imprimis Isaac, cum a patre hostia duceretur lignum[que] ipse sibi portans, Christi exitum iam tunc denotabat in victimam concessi a patre lignum passionis suae baiulantis.

[20] Hoc lignum sibi et Isaac filius Abrahae ad sacrificium ipse portabat, cum sibi eum deus hostiam fieri praecepisset. 

[21] Sed quoniam haec fuerant sacramenta quae temporibus Christi perficienda servabantur, et Isaac cum ligno servatus est ariete oblato in vepre cornibus haerente et Christus suis temporibus lignum humeris suis portavit inhaerens cornibus
crucis corona spinea capiti eius circumdata. Hunc enim oportebat pro omnibus gentibus fieri sacrificium qui tamquam ovis ad victimam ductus est et velut agnus coram tondente se sine voce sic non aperuit os suum.

 

Read more...

425 Cirilo de Alejandría

Exégesis de Gen 22

 

 
Autor:

Cirilo de Alejandría (c. 370/3-444)

Obra: Glaphyra - In Genesim, PG 69, 140B (138-
Enlace: https://books.google.es/books?id=BwYoxjSPV1kC
Fecha aprox. 425

138 : De Abraham et Isaac [...]

140B 2. Quod itaque tentatus fuerit Abraham, et filium suum dilectum immolare sit jussus, quodque, ut verisimile est, non absque magno animi dolore id fuerit aggressus ut pater, et acerrimo naturae stimulo ad amorem erga filium concitatus, 84 potiorem tamen curam habuerit boni quod ea ex re consequeretur, hoc ipsum et quidem aperte admodum nobis significat illud a Salvatore nostro dictum: "Ita dilexit Deus mundum, ut Filium suum unigenitum dederit, ut omnis qui credit in eum non pereat, sed habear vitam aeternam." Si enim oportet etiam humanum quid dicere, ad manifestam sensus demonstrationem, remordebat quodammodo Deum ac Patrem, cum Filium propter nos ad mortem mitteret, tametsi sciebat illum nihil damni passurum, quandoquidem etiam ipse erat impassibilis ut Deus. Verumtamen cum intelligeret utilitatem quae ex ejus morte manaret, omnium nempe salus ac vita, indulgentiam, quae Patri convenit, ei posthabuit. Quocirca etiam Paulus ipsum admiratus est, dicens: "Qui proprio Filio non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit illum". [...]

Read more...

390 Juan Crisóstomo

Exégesis de Gen 22

 

 
Autor:

Juan Crisóstomo (347-407)

Obra: Homilia in Genesim 47, 3 (PG 54, 432-3)
Enlace: https://books.google.es/books?id=fWfTbyBHD6sC
Fecha aprox. 390

(El comentario empieza en col. 431, 3. Abraham fortitudo et Isaaci obsequentia.)

Sacrificium Abrahae figura crucis. — Haec autem omnia figura fuerunt crucis. Propterea et Christus Judaeis dicebat : Abraham pater vester exsultavit, ut videret diem meum; et vidit, et gavisus est (Joan. 8. 56). Quomodo vidit, qui tot annis praecessit? Per figuram, per umbram. Sicut enim hic ovis oblata est pro Isaac, ita et rationalis agnus oblatus est pro mundo. Oportebat enim in umbra describi et praesignari antea veritatem. Vide namque, obsecro, carissime, quomodo omnia per umbra praefigurata sunt: unigenitus illic, et unigenitus hic. (a); dilectus illic et germanus, dilectus et hic ac germanus. Hic enim est Filius meu dilectus, in quo mihi bene complacui (Matth. 3. 17). A patre ille in holocaustum offerebatur, et humc Pater traditit. Et hoc clamat Paulus dicens : Qui proprio Filio suo non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit illum : quomodo non et cum illo omnia nobis daturus est (Rom. 8. 32)? Hucusque umbra; postea rerum veritas longe excellentior monstratur. Agnus enim hic rationalis pro toto mundo oblato est, totum orbem terrarum purificavit; hic homines ab errore liberavit, et ad veritatem reduxit; hic terram caelum fecit, non elementorum immutata natura, sed conversatione caelesti hominibus super terram degentibus allata. [...].

Read more...

180 Ireneo de Lión

Exégesis de Gen 22

 

 
Autor:

Ireneo de Lión (c. 130 - c. 202)

Obra: Adversus haeresem, IV 10, 1 (Ante-Nicene Fathers, 1 (CCEL), 467)
Enlace: http://www.ccel.org/ccel/schaff/anf01/Page_467.html
Fecha aprox. 175-185

IV, 5,4. Rigteously also the apostles, being of the race of Abraham, left the ship and their father, and followed the Word. Righteously also do we, possessing the same faith as Abraham, and taking up the cross as Isaac did the wood, follow him. For in Abraham man had learned beforehand, and had been accustomed to follow the Word of God. For Abraham, according to his faith, followed the command of the Word of God, and with a ready mind delivered up, as a sacrifice to God, his only-begotten and beloved son, in order that God also might be pleased to offer up for all his seed His own beloved and only-begotten Son, as a sacrifice for our redemption.

Read more...

170 Melitón de Sardes

Exégesis de Gen 22

 

 
Autor:

Melitón de Sardes (m. c. 180)

Obra: Fragmentum ex catena in Genesin, PG, 5, 1216-1218
Enlace: http://books.google.com/books?id=-AQRAAAAYAAJ
Fecha aprox. <180 (165-175)

Pro Isaaco justo apparuit aries in mactationem, ut vinculus Isaac exsolveretur. Ille mactatus redemit Isaacum: ita et Dominus morte sua nos salvavit, et vinculis suis nos liberavit, suaque immolatione nos redemit.

Et post pauca:

Erat enim Dominus agnus, ad instar arietis illius, quem vidit Abraham detentum in virgulto Sabec. Nam virgultum designabat crucem, et locus ille, Hierosolymas, et aries, Dominum ad occisionem ligatum.

Sicut enim aries vinctus est, inquit de Domino nostro Jesu Christo, et sicut agnus tonsus est, et sicut ovis ad occisionem ductus est, et sicut agnus crucifixus est, et portavit lignum humeris, adductus ut immolaretur, sicut Isaac, a patre suo. Sed Christus passus est, Isaac autem non est passus, typus enim erat futurae passionis Dominicae. Attamen licet typus tantummodo Christi esset, tamen stupore et timore percussit homines.

Spectanda enim erat res nova mysteriique plena, filius ductus a patre in montem ad occisionem, quem pater vinctis pedibus posuerat super ligna holocausti, parans eum festinatione ea, quae ad immolationem ejus erant necessaria. Isaac autem silet, ligatus sicut aries, non aperiens os suum, nec vocem emittens. Dum enim sibi a gladio non timuit, neque ab igne perterrefactus fuit, neque ob cruciatus contristatus; fortiter sustinuit typum Domini. In medio igitur positus erat Isaac, pedibus ligatus ut aries, et astabat pater, strictumque ensem tenebat manibus, filium suum interficere non timens.

Read more...

Artículo sobre el capitel del sacrificio de Isaac de Saint-Seurin de Burdeos

El número 21 de la revista Románico contiene un artículo sobre el sacrificio de Isaac de la basílica de Saint-Seurin de Burdeos. Su autor, Emeric Rigaux, reivindica que el capitel, que data hacia 1050, debe considerarse el prototipo de lo que podríamos denominar un grupo iconográfico formado, entre otros, por el capitel del Panteón de San Isidoro de León, que sería posterior al de Saint-Seurin, o la miniatura coetánea del Beato de Saint Sever (París, Bibliothèque Nationale de France, Lat. 8878). 

Entre otras aportaciones interesantes, sugiere que la escena del sacrificio de Isaac de este capitel podría tener un carácter funerario y que cabría tener en cuenta la conexión tradicional entre este tema iconográfico y la plegaria de extrema unción del Ordo commendationis animae. Este tema será revisado con mayor detenimiento en un futuro apunte.


Referencia:

Rigault, Emeric. (2015). El capitel del sacrificio de Abraham de la basílica de Saint-Seurin de Burdeos (c. 1050). Un prototipo iconográfico desconocido. Románico, 21, p. 52-59.

Read more...
Subscribe to this RSS feed